Aile Hukuku
Türk Medeni Kanunu kapsamında evlenme, aile içi ilişkiler, çocuk hakları ve koruma tedbirleri hakkında rehber.
Aile Hukuku Nedir?
Aile hukuku, nişanlanma, evlenme, boşanma, soybağı, velayet, vesayet ve nafaka gibi aile ilişkilerini düzenleyen hukuk dalıdır. Temel kaynağı TMK'nın ikinci kitabı (m.118-494) ve 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun'dur.
Nişanlanma ve Evlenme
Nişanlanma evlenme vaadini içeren bir sözleşmedir (TMK m.118-123). Nişanın bozulması halinde hediyelerin iadesi ve maddi/manevi tazminat talep edilebilir. Evlenme için en az 17 yaş (olağanüstü hallerde 16 yaş hâkim izniyle), evlenme engeli bulunmaması ve nikâh memuru önünde irade beyanı gerekir (TMK m.124-160).
Evlat Edinme
Evlat edinme TMK m.305-320'de düzenlenmiştir. Küçüklerin evlat edinilmesi: En az 5 yıl evli olma veya 30 yaşını doldurma, çocuğa 1 yıl bakma şartı aranır. Erginlerin evlat edinilmesi de mümkündür. Evlat edinme aile mahkemesi kararıyla gerçekleşir. Evlatlık, evlat edinenin mirasçısı olur ve soyadını alır.
Soybağı ve Babalık Davası
Çocuğun annesiyle soybağı doğumla, babasıyla soybağı ana ile evlilik, tanıma veya hâkim kararıyla kurulur (TMK m.282). Babalık davası, evlilik dışı doğan çocuğun babası ile soybağının kurulması için açılır (TMK m.301). Nesebin reddi davası ise koca tarafından çocuğun kendisinden olmadığı iddiasıyla açılır (TMK m.286). DNA testi en önemli delildir.
Aile İçi Şiddet ve Koruma Tedbirleri
6284 sayılı Kanun kapsamında şiddet mağdurları koruma altına alınır. Mülki amirden (kaymakamlık/valilik) veya aile mahkemesinden koruma kararı alınabilir. Tedbirler: Şiddet uygulayanın evden uzaklaştırılması, yaklaşma yasağı, nafaka bağlanması. Tedbirler en fazla 6 ay süreyle verilir, uzatılabilir. ALO 183 hattı 7/24 destek sağlar.
Çocuk Hakları ve Velayet
Velayet anne ve babaya birlikte aittir (TMK m.335). Evlilik dışı doğan çocuğun velayeti anneye aittir. Velayet, çocuğun bakımı, eğitimi, temsili ve mallarının yönetimini kapsar. Çocuğun üstün yararı her kararda esas alınır. Velayet hakkının kötüye kullanılması halinde mahkeme velayeti kaldırabilir (TMK m.348).
📋 Hızlı Bilgi: Aile Hukuku
Türkiye'de aile hukuku, evlenme, boşanma, velayet, nafaka ve aile içi şiddeti düzenler. Çocuğun üstün yararı ilkesi tüm kararlarda esastır. 6284 sayılı Kanun şiddet mağdurlarını korur.
Yasal Dayanak: TMK madde 118-494, 6284 sayılı Ailenin Korunması Kanunu
- Aile mahkemesine başvurun
- Sosyal inceleme raporu hazırlatın
- Çocuğun görüşünü alın
- Nafaka ve velayet talebinizi bildirin
- Mahkeme kararını bekleyin
Sıkça Sorulan Sorular
Nafaka türleri nelerdir?
Tedbir nafakası (dava süresince), iştirak nafakası (çocuk bakımı), yoksulluk nafakası (boşanma sonrası) ve yardım nafakası (akrabalar arası). Nafaka miktarı tarafların ekonomik durumuna göre mahkemece belirlenir.
Evlat edinme şartları nelerdir?
En az 30 yaşında olma veya 5 yıldır evli olma, çocuğa en az 1 yıl bakma, evlat edinenle evlatlık arasında en az 18 yaş fark. Aile mahkemesine başvuru gerekir. Sosyal inceleme raporu hazırlanır.
Aile içi şiddette ne yapmalıyım?
Hemen ALO 183'ü arayın veya en yakın karakola başvurun. Kaymakamlık veya aile mahkemesinden koruma kararı talep edin. Koruma kararı saatler içinde verilebilir. Şiddet uygulayana uzaklaştırma ve yaklaşma yasağı konulur.
Nişan bozulursa hediyeler iade edilir mi?
Evet, nişanın bozulması halinde taraflar birbirlerine verdikleri hediyeleri geri isteyebilir (TMK m.122). Alışılmışın dışındaki hediyeler iade edilir. Nişanı haksız bozan taraf karşı tarafın maddi ve manevi zararını da tazmin eder.
Babalık davası nasıl açılır?
Anne veya çocuk tarafından babanın yerleşim yeri aile mahkemesinde açılır. Çocuğun doğumundan itibaren 1 yıl içinde (anne için) veya çocuğun ergin olmasından itibaren 1 yıl içinde açılmalıdır. DNA testi ile babalık kanıtlanır.
İlgili Hukuk Alanları
Aile Hukuku Hakkında Sorunuz mu Var?
Avukatım ile hukuki sorularınıza anında yanıt alın.
Avukatım'a Sor